Izurriteak
Ez da giro Europar Batasunean abeltzainentzat, egunero dugu izurrite larriren baten berri; hegaztiak, behorrak, behiak, txerriak… Urteak daramatzagu gaitz larri arriskutsuen hedadura larritzen ikusten. Gogora dezagun Txinako azoka zikinen bateko atzeratuak merkaturatutako pangolinek eragin zuten mundu sarraskia, ala saguzarrak ziren? Azkenean ez dakit ondo zertan geratu zen, baina argi dago ez zuela zerikusirik izan Wuhango Birologia Institutuarekin. Eskerrak ikerketa zentroa pangolinen azokatik gertu zegoela, bestela batek daki zer gertatuko ote zitzaigukeen.
Txertoa prest
Kasualitatez, basurde kutsatuak agertu diren egunetan, joan den abenduaren 1eko berri batek dio Gironako laborategi bioteknologiko batek Txerri Izurritearen aurkako txerto bat garatu berri duela eta 2026an probatuko dutela. Hipra izeneko laborategi hori izan omen zen 2023an Kobidaren aurkako lehen txerto “española” diseinatu eta garatu zuena.
Basatiak
Bi milagarren urtean behi eroen izurritea izan zen Europan. Gogoratzen dudaneraino, makroikuiluetako behiei haragikinak jaten ematearen erruz gertatu zen, baina nola jakin.
Azken urteotan, ordea, puri-purian dabiltzan izurriteak ez datoz abereen maneiu industrialetik, justu kontrakotik baino: piztiak errudun. Basatiak; pangolina dela, hegazti errariak direla edo basurdeak eta beraien lagun birus zein bakterio maltzurrak, betiere Aldaketa Klimatikoaren batutapean.
Biosegurtasuna
Biosegurtasuna da osasuna bermatzeko gako berria; ikuiluak itxi eta laborategiak ireki. Neurri sanitario geroz eta zorrotzagoek ziurtatzen dute hipermerkatuetako karrajuen eta pintxopotodromoen zoriontasuna, eta hori ezin du edozein baserritar kaikuk bermatu. Elikadura sistema lehiakor eta segururako trantsizioan, elkarlanean dihardute elikadura instiTUTUek, osasun erakundeek eta laborategiek.
Eintzak/n lo eta jangoek/n meh.
