Herritarren testigantzak jaso zituzten Ordiziako Udalak lagundutako azterketa soziologiko batean

Pandemian bizi

Joan den azaroaren 21ean Distopia baten kronika liburuaren aurkezpena egin genuen Ordiziako Barrena jauregian, eta, bukaeran, lagun ordiziarrek haien herrian egindako azterketa soziologiko bat oparitu zidaten: Pandemian bizi, COVID 19 garaiko narratibak Ordizian. Asteburuan atseginez irakurri dut eta pixka bat harrituta ikusi dut nola erakunde ofizial batek, kasu honetan Ordiziako Udalak, bultzatu duen lan interesgarri hau. Beste txosten ofizialista batzuekin konparatuz, hemen behintzat iritzi eta datu ezberdinak agertzen dira. Egia esan, Stop pasaporte Covid taldearen ekimen batetik sortu zen ideia hau.

Herritarren bizipen eta ikuspegiak batzeko, eztabaida eta talde dinamika metodo baten bidez eta modu anonimoan, 62 partaideren testigantzak jaso zituzten. Hainbat arlotako partaideak ziren: udalekoak, gizarte langileak, gurasoak, osasungitzako langileak edo sanitarioak, zaintzan ari direnak… hau da, pandemiaren inguruan herriko arlo ugaritako pertsonen askotariko testigantzak.

Kronologikoki lau alditan banatzen dira bizipenak:

• Lehen inpaktua eta konfinamendua
• Deseskalada eta normaltasun berria
• Txertoen ondorengo epealdia
• Larrialdiaren amaiera fasea

Hau da, 2020ko martxoaren 9tik 2022ko martxoaren 14ra arte, bi urtetako argazki soziologikoa Goierriko herri honetan, Ordizian; Euskal Herriko beste herri askotako argazkiaren ia baliokidea izan daitekeena. Bukaeran, pandemia horrek utzi digunari buruzko galderari erantzunez, azken gogoeta batzuk idatzi dituzte osasuna, zaintza, adineko pertsonak eta komunitateari buruz.

Txosten ezin interesgarriagoa osatu dute 2024an argitaratutako liburuan, herri memoriarako zinez baliagarria izango dena, bizi izandakotik hainbat datu eta ikaspen osatzeko. Nik dakidala, gure herrian ez dago Covidari buruz egindako halako beste txostenik, ez osasun arloan, ez eta — are gutxiago — politikagintzan ere. EHUk osasun kudeaketari buruzko lan bat egin zuen eta politika arloan AEBko kongresuko txostena egin zuten Amerikan; horrez gain, txinatarrek ere antzeko zerbait egin dute. Baina, konparazioan, ez dut uste Ordiziako herritarrek egindakoa bezalako edo antzeko azterketarik egin denik.

Ordiziako liburu aurkezpenaren biharamunean, azaroaren 22an, Sopelako auzo etxean osasun burujabetzaren txostenaren aurkezpenean izan nintzen eta han ordiziar batzuen kezkak errepikatu ziren: ez geundela prest 2020-2022an bizi izan genuenerako, isolamenduaren izua, erreferentziarik gabe geratu ginela eta beste pandemia bati beldurra. Erantzun kolektiborako pausu batzuk eman behar ditugula argi dago, baina urrats horien aurreko azterketak burutzeke daude. Denon arteko lana beharrezkoa dugu; izan ere, Ordiziako txostenaren bukaeran adierazten den moduan: «elkar-entzuteko testuinguru seguruak sortzen ditugunean, besterengandik gertuago sentitzen gara eta besteekin aritu eta eraikitzeko gaitasunak biderkatzen dira». Hala bedi.