Aurten ere efemeride berdinarekin nator, otsailaren 13a, torturaren aurkako eguna. Bereziki gainera tortura emakumeon gorputzetan aipatzera, aurreko hariari tiraka.
2025eko azaroaren 29an Aramaixoko kultur etxean egindako ekitaldia entzungai dago. Aramaixoko talde feministak eta Emuixon musika taldeak elkarlanean sortua.
- ZATIA
2. ZATIA
Tortura estatu-politika gisa praktikatu da era sistematikoan, euskal gatazkaren testuinguruan, eta aski frogatua dugu dagoeneko. Hala ere, asko dira oraindik desegiteko ditugun diskurtso eta iruditeriak: tortura ETAren asmakizuna dela, iraganeko eta beste herrialde batzuetako praktika dela, demokrazian ez dela torturarik izan, sexu-tortura lauzpabost poliziaren gehiegikeria lizuna izan dela… Halako imaginario orokortuak tortura salatzea zailtzen du, tortura naturalizatu egiten du eta tortura indarkeria matxista modura aztertzea oztopatzen du.
Azken mende erdian hilean behin emakume torturatu bat baino gehiago egon da.
Espainiako estatua 14 aldiz kondenatua izan da tortura debekatzen duen tratatuak behin eta berriro urratzeagatik eta tortura ez ikertzeagatik. Grande Marlaska epailearen izena ageri da kondena horietan 7 aldiz.
Torturan zehar izandako sexu-jazarpena ez da sententzia batean ere zigortu. 2017an Sandra Barrenetxeak zazpi guardia zibilen aurka ezarritako salaketa epaiketara iritsi zen baina ez zuten inor zigortu.
Lekukotasunak funtsezkoak izan dira gauden lekura iristeko, baina gorputza jartzeko ariketa zaila izan da eta gainera gure torturatzaileen zigorgabetasun-egoerak ere badu eragina.
Desoreka nabarmena dago testigantzak emanez eta sexu-tortura salatuz urte luzeetan egindako ahalegin erraldoi horren eta euskal gizartearen erreakzio batzuen artean. Zein da Euskal Herrian dagoen zailtasuna sexu-erasoak eta bortxaketak tresna eta praktika politiko gisa irakurtzeko? Zergatik dira ikusezinak genero-indarkeria politikoa bizi izan duten emakumeak Emakunderentzat?
Torturatuon osatzea eta berregitea, pertsonala bezain kolektiboa da: gune seguruak sortzen direnean tortura azaleratzen da eta pertsona bakoitzak bere osatzeko bidea egiten du.
Ezkutuan dirauten eta gordearazi nahi diren biolentzien inguruko memoria kolektiboa egiteko espazioak ezinbestekoak dira eta geuk sortu behar ditugu, estatuak oraindik indarkeriaren makineria martxan duelako. Horren adibide dugu Tortura feminismotik erreparatu izenburupean Emaginek Intxaurrondon antolatutako jardunaldia.
